หนังสือมอบอำนาจ ภาษาอังกฤษ (Power of Attorney): ประเภท เอกสาร และขั้นตอนรับรองใช้ต่างประเทศ

หนังสือมอบอำนาจ (Power of Attorney: POA) คืออะไร? — คือเอกสารที่บุคคลหนึ่ง (ผู้มอบอำนาจ / Principal) แต่งตั้งให้อีกบุคคลหนึ่ง (ผู้รับมอบอำนาจ / Attorney-in-fact หรือ Agent) ทำการแทนในเรื่องที่ระบุไว้ ในกฎหมายไทยอยู่ภายใต้หลักสัญญาตัวแทน ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 797 ซึ่งบัญญัติว่า 'อันว่าสัญญาตัวแทนนั้น คือสัญญาซึ่งให้บุคคลคนหนึ่ง เรียกว่าตัวแทน มีอำนาจทำการแทนบุคคลอีกคนหนึ่ง เรียกว่าตัวการ และตกลงจะทำการดั่งนั้น' และมาตรา 798 กำหนดว่ากิจการใดที่กฎหมายบังคับให้ทำเป็นหนังสือ การตั้งตัวแทนเพื่อกิจการนั้นก็ต้องทำเป็นหนังสือด้วย

ศัพท์ภาษาอังกฤษที่ควรรู้ — ผู้มอบอำนาจ = Principal / Grantor · ผู้รับมอบอำนาจ = Attorney-in-fact / Agent / Proxy (ใช้ในบริบทประชุมผู้ถือหุ้น) · มอบอำนาจทั่วไป = General Power of Attorney · มอบอำนาจเฉพาะการ = Special / Specific Power of Attorney · มอบอำนาจช่วง = Substitution · ถอนการมอบอำนาจ = Revocation · การรับรองลายมือชื่อ = Notarization / Attestation of Signature

ประเภท POA ที่พบบ่อย — (1) มอบอำนาจทั่วไป (General POA) ให้ทำการแทนได้หลายเรื่อง แต่ ป.พ.พ. มาตรา 801 กำหนดว่ากิจการบางอย่าง เช่น ขายหรือจำนองอสังหาริมทรัพย์ ให้เช่าเกินสามปี ประนีประนอมยอมความ ยื่นฟ้องต่อศาล ต้องได้รับมอบอำนาจโดยเฉพาะ (2) มอบอำนาจเฉพาะการ (Special POA) ระบุเรื่องชัดเจน เช่น ขายที่ดินโฉนดเลขที่ใด (3) POA ด้านธนาคาร/การเงิน (4) POA ด้านที่ดินและอสังหาริมทรัพย์ — สำนักงานที่ดินมักใช้แบบฟอร์มของกรมที่ดิน (ท.ด.21) (5) POA ด้านคดีความ — การว่าความในศาลใช้ใบแต่งทนายความตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง ส่วน POA ใช้แต่งตั้งผู้รับมอบอำนาจดำเนินคดีแทน (6) POA ของนิติบุคคล — กรรมการผู้มีอำนาจลงนามตามหนังสือรับรองบริษัท ข้อควรทราบ: 'Durable POA' หรือ 'Healthcare POA' เป็นแนวคิดของกฎหมายต่างประเทศบางแห่ง ไม่ใช่ประเภทเฉพาะในกฎหมายไทย หากหน่วยงานปลายทางขอเอกสารลักษณะนี้ ควรให้หน่วยงานนั้นระบุแบบฟอร์มที่ต้องการ

กรณีที่ใช้ POA บ่อย — ขาย/โอน/จำนองที่ดินขณะเจ้าของอยู่ต่างประเทศ · ติดต่อธนาคาร · จดทะเบียนหรือแก้ไขข้อมูลบริษัท · ยื่นภาษี · จัดการทรัพย์มรดก · รับเอกสารราชการแทน · ดำเนินการด้านประกันภัย แต่ละหน่วยงานอาจมีแบบฟอร์มของตนเอง (เช่น กรมที่ดิน ธนาคารแต่ละแห่ง) ควรสอบถามหน่วยงานที่จะรับเอกสารก่อนร่าง เพื่อลดความเสี่ยงที่เอกสารจะถูกขอแก้ไข

เอกสารที่ควรเตรียม — ผู้มอบอำนาจ: บัตรประชาชนหรือหนังสือเดินทางฉบับจริง (ต้องแสดงต่อหน้าผู้รับรอง) และสำเนา · ข้อมูลเรื่องที่มอบอำนาจ เช่น เลขโฉนด เลขบัญชี ชื่อหน่วยงาน · ผู้รับมอบอำนาจ: ชื่อ-นามสกุลตามบัตร เลขบัตร/หนังสือเดินทาง ที่อยู่ · นิติบุคคล: หนังสือรับรองบริษัทฉบับล่าสุด สำเนาบัตรกรรมการผู้มีอำนาจลงนาม และมติกรรมการหากข้อบังคับกำหนด · หากเรื่องที่มอบเกี่ยวกับสินสมรส อาจต้องมีหนังสือให้ความยินยอมของคู่สมรส (ป.พ.พ. มาตรา 1476)

เช็กลิสต์ 6 ข้อก่อนเซ็น POA — (1) ชื่อสะกดตรงกับหนังสือเดินทางทุกตัวอักษร (2) ระบุอำนาจให้ครบแต่ไม่กว้างเกินจำเป็น (3) ระบุทรัพย์สินหรือเลขอ้างอิงให้ชัด (4) ระบุว่าอนุญาตให้มอบอำนาจช่วงหรือไม่ (5) ตรวจว่าหน่วยงานปลายทางกำหนดอายุเอกสารหรือไม่ — กฎหมายไทยไม่ได้กำหนดอายุ POA ทั่วไปไว้ตายตัว แต่หลายหน่วยงานยอมรับเฉพาะเอกสารที่ลงนามไม่นานเกินไป (6) อย่าเซ็นเอกสารที่ยังเว้นช่องว่าง

ขั้นตอนทำ POA เพื่อใช้ในต่างประเทศ — ขั้นที่ 1: ตรวจสอบข้อกำหนดของหน่วยงานปลายทาง (ภาษา แบบฟอร์ม ระดับการรับรอง) ขั้นที่ 2: ร่างหรือตรวจทานเนื้อหา และแปลหากจำเป็น ขั้นที่ 3: ผู้มอบอำนาจลงนามต่อหน้าทนายความผู้ทำคำรับรองลายมือชื่อและเอกสาร พร้อมแสดงเอกสารแสดงตน ขั้นที่ 4: ทนายความผู้ทำคำรับรองจัดทำคำรับรองลายมือชื่อ ขั้นที่ 5: หากประเทศปลายทางกำหนด ยื่นรับรองเอกสารที่กองสัญชาติและนิติกรณ์ กรมการกงสุล ขั้นที่ 6: รับรองโดยสถานทูต/สถานกงสุลของประเทศปลายทาง หากกำหนด ข้อควรทราบปี 2569-2570: ไทยได้ยื่นภาคยานุวัติอนุสัญญา Apostille เมื่อ 30 มิถุนายน 2569 และอนุสัญญาจะมีผลใช้บังคับกับไทยวันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2570 หลังวันดังกล่าว ขั้นตอนสำหรับประเทศภาคีอาจเปลี่ยน ให้ตรวจสอบกับกรมการกงสุลก่อนยื่นเสมอ

กรณีผู้มอบอำนาจอยู่ต่างประเทศแล้วต้องใช้ POA ในไทย — โดยทั่วไปทำได้ 2 ทาง: (1) ลงนามต่อหน้าเจ้าหน้าที่ฝ่ายกงสุลของสถานเอกอัครราชทูตหรือสถานกงสุลใหญ่ไทยในประเทศที่อยู่ (2) ลงนามต่อหน้า Notary Public ของประเทศนั้น แล้วรับรองตามขั้นตอนที่หน่วยงานไทยปลายทางยอมรับ บางหน่วยงาน เช่น สำนักงานที่ดิน อาจมีข้อกำหนดเฉพาะ จึงควรสอบถามล่วงหน้า

การสิ้นสุดและการยกเลิก POA — ผู้มอบอำนาจถอนการมอบอำนาจได้ ควรทำเป็นหนังสือและแจ้งทั้งผู้รับมอบอำนาจและหน่วยงานที่เคยรับ POA ไว้ ตามหลักทั่วไปของสัญญาตัวแทน การมอบอำนาจย่อมสิ้นสุดเมื่อผู้มอบอำนาจหรือผู้รับมอบอำนาจถึงแก่ความตาย ล้มละลาย หรือตกเป็นผู้ไร้ความสามารถ เว้นแต่จะมีข้อตกลงหรือสภาพแห่งกิจการเป็นอย่างอื่น

ค่าใช้จ่ายและระยะเวลา — ขึ้นกับจำนวนหน้า ภาษา ความจำเป็นในการแปล ระดับการรับรอง (โนตารี กงสุล สถานทูต) และค่าธรรมเนียมของหน่วยงานรัฐหรือสถานทูต ซึ่งอาจเปลี่ยนแปลงได้ เราจึงไม่ระบุราคาตายตัวในบทความ กรุณาส่งตัวอย่างเอกสารเพื่อรับใบเสนอราคาและกรอบเวลาที่ตรงกับกรณีของคุณ

ติดต่อสอบถามเรื่อง POA — Thai Notary Law and Service Co., Ltd. (เลขทะเบียน 0405565001923) ให้บริการงานรับรองเอกสารโดยทนายความผู้ทำคำรับรองลายมือชื่อและเอกสาร (Notarial Services Attorney) รับเรื่องจากลูกค้าทั่วประเทศและจัดส่งเอกสารไปต่างประเทศ ค่าบริการและระยะเวลาประเมินตามเอกสารจริง กรุณาสอบถามก่อนเริ่มงาน ติดต่อ: โทร 094-8958999 | LINE: @Thainotary | Email: contact@thainotary.co.th บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมายสำหรับกรณีเฉพาะ